العلامة الحلي ( شارح ومترجم : على محمدى )

389

شرح كشف المراد ( فارسى )

2 - بيان معارف الهى در زمينهء مبدء و معاد : اگر شما استدلالات متكلمين و فلاسفه و دانشمندان بزرگ و نوابغ روزگار را در مباحث خداشناسى ملاحظه كنيد خواهيد ديد كه هر كدام از جهت يا جهاتى قابل خدشه است و هر فيلسوف جديدى گوشه‌اى از آن را اصلاح و يا بكلّى بر هم زده و بنيانى نو بنا مىكند ولى استدلال قرآن در اين زمينه با همهء آسانى آن در كمال اتقان و استحكام بوده و به هيچ وجه قابل خدشه نيست : بعنوان نمونه : أَ فِي اللَّهِ شَكٌّ فاطِرِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ لَوْ كانَ فِيهِما آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتا . يا در باب معاد : وَ ضَرَبَ لَنا مَثَلًا وَ نَسِيَ خَلْقَهُ قالَ مَنْ يُحْيِ الْعِظامَ وَ هِيَ رَمِيمٌ ، قُلْ يُحْيِيهَا الَّذِي أَنْشَأَها أَوَّلَ مَرَّةٍ . . . . 3 - بيان اخلاقيات و ارزشهاى والاى انسانى : قرآن در عصرى نازل مىشود كه تعصبهاى قومى و نژادى و زبانى و . . . در جامعه بيداد مىكند ارزشها به تمام معنا مسخ شده و ضد ارزشها حاكمند و دختركشى امرى رايج بشمار مىرود و بىعفتىها و كينه‌ورزيها و ظلمها و آدمكشيها و صدها اخلاق نكوهيده در جامعه بشريت معمول بود و البته هنوز هم در دنياى به ظاهر متمدن شرق و غرب بسيارى از اين مفاسد و بدتر از آن حاكم است پاره‌اى از كشورهاى غربى از نظر مفاسد اخلاقى دست عرب جاهليت را از پشت بسته‌اند آنگاه در چنين جوّى پيامبر شعارش اين بود : « قولوا لا إله اللّه تفلحوا » و يا إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْ يعنى عربيت بر عجميت غنى بر فقير ، آزاد بر برده و . . . برترى ندارد و ملاك برترى و امتياز فقط تقوى است و به اين شعار عمل نمود و بلال حبشى در اين دستگاه مقرب